Enfrontado ao dilema de escribir só para os seus peñi o só para os wingkas, é decir, só en mapudungun e de acordo ás regras do súa tradición orixinaria ou só en español como se fora un chileno máis, Queupul preferiu asumir a súa condición de mapuche que vive nunha sociedade multicultural e, por isto, escribir para destinatarios heteroxéneos a través da estratexia do dobre rexistro, como podemos ver neste caso:

DIMÚÑ MAMËLL
(NO IDIOMA MAPUCHE)

Nëgla afín tëfa chi mapu, tañi dimúñ mamëll meu.
Gandnán tañi dungu, tëfa chi wirhíñ meu.
Kintuán tañi ënkëlén rakiduam.
Kintuán yeupau chi antë.
Guërrhé afíñ, thorfán lafkén.
Kuduán huente lafkén.
Foki rekeléi, tañi piuke.
Lef thripa mekéi, tañi mollfë;
Lladkën kultrúng, petu amúi ka mapu.
Re nguëmán meu, amuléi.
Pefíñ ta këyén, rangui peskín foye.
Nëmë, nëmë tu pái, këm-me ñëmëñ; ka humautu pái.
Hillkún thruthruka llankë nakëm-mí, tañi hueñang kën.
Ganfill hueda dungu, nguëmaleyeu.
Negla afín-tëfa chi mapu, tañi dimún mamëll meu.
Gandnán tañi dungu, tëfa chi wirhíñ meu.

O ARADO DE PAO
(traducido ao galego)

Quero rachar a terra con meu arado de pao.
E sementar nas melgas as miñas palabras sinxelas.
Quero trazar a recta das miñas arelas.
E buscar simetría nas horas pasadas.
Quero tecer as febras das brancas escumas.
E tenderme na felpa dunha alfombra mariña.
Meu corazón de choapino, está feito de voqui.
E meu sangue, nas veas, rompe as comportas.
O cultrún pesimista, lentamente, alónsaxe.
E nas súas notas emerxen angustias añellas.
Teño a certeza de ter visto a lúa.
Inhalando o canelo ou durmindo na ruca.
A trutruca rebelde verte seu queixume.
Tatuada de infamia e desprecio sen nome.
Quero rachar a terra co meu arado de pao.
E tenderme no surco dos meus vellas arelas.

Despois de Queupul, Pedro Alonzo Retamal deu a coñecer o Epu mari quiñe ülcatun, en 1970. Este titulo, que en galego quere decir "Un dous tres cantos", agrupa un conxunto de poemas que integran a experiencia e o modelo do canto mapuche coas normas da expresión poética wingka. Seus poemas están postos na boca dun campesiño de condición mestiza, que fala cos seus amigos mapuches, mezclando frases en mapudungun e en español, meirante a estratexia do collage etnolingüístico:

Mañá
"lihuén" peñi Collilonco
irémonos á puntilla de Colcoi
a "lafkentún".
Se o día despunta despexado
poderemos pescar farto:
"coynahue", "yupe" e "piure".
Como a lúa estará caendo
teremos "arkén lafkén"
e ata poderemos lanzar os anzós
se sopra a favor o "lafkén kurruf"
("Ailla")

Para axudar ao lector non mapuche, evidenciando con isto o carácter intercultural da súa escritura e a relación intertextual con un discurso transliterario (a cultura mapuche), Alonzo coloca entre aspas os termos e frases en mapudungun e engade un glosario a pé de páxina en cada poema. No caso que temos visto é o que sigue:
"ailla lihuén .............. temperán, ben ao albor
lafquentún ......................... mariscar
coynahue .......................... pancora
yupe ....................... ourizo
arkén lafké .................. baixamar
lafquén kurruf ........... vento do mar" /.../

A orixinalidade dos seus textos reside na presentación dunha situación de aculturación inversa á que ocorre polo xeral na sociedade rural do sur de Chile, onde a cultura europeo-criolla tende a desprazar e substituir á mapuche. No libro de Alonzo, o falante viviu a cultura mapuche dende neno, deixóuna de practicar na súa vida adulta e desexa recuperala: "Ti me vas ensinar/ "mapu-dugun"/ Ignacio Huechapán/ Eu quero saber, de novo,/ o que dis cando estás borracho/.../ Ti me ensinaches a xogar á choca/ e a "pifilcatún"/ Dende sempre chamábamonos "peñi", / e, cada vez que o tempo nos xuntaba;/ "fta cuifi, peñi Ignacio, chumuleimi...?/.../ Mais, vou voltar de novo/ e, entón,/ debaixo das mesmas pitras/ imos conversar,/ e ti,/ palabra a palabra,/vásme acordar o "mapu-dugun"/ que os anos encheron de esquecemento". ("Quila").